# 4. Dönem Geçici Vergi Geri Döndü: 7566 Sayılı Kanun Ne Değiştirdi?

> Dördüncü dönem geçici vergi 7566 sayılı Kanunla geri döndü. Ekim-Aralık kazancının şubatta nasıl beyan edileceğini ve son günü adım adım öğrenin.

_PONEOM Teknoloji A.Ş. · Vergi · 19 Ağustos 2026 · 6 dk okuma_

---

Evet, geri geldi. 19 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 7566 sayılı Kanun, GVK mükerrer 120. maddenin birinci fıkrasındaki "ilk dokuz ayı için belirlenen" ibaresini madde metninden çıkardı. Böylece kazanç yeniden 3, 6, 9 ve 12 aylık dönemlerle tespit edilecek. Düzenleme 1/1/2025'ten itibaren başlayan vergilendirme dönemlerine uygulandığı için ilk dördüncü dönem beyannamesi 17 Şubat 2026'da verildi.

## Kaldırılışından geri dönüşüne kısa hikâye

Dördüncü dönem geçici vergi, 2021 yılında 7338 sayılı Kanunla fiilen kaldırılmıştı. Kaldırma işlemi doğrudan bir madde iptaliyle değil, mükerrer 120. maddeye "ilk dokuz ayı için belirlenen" ibaresi eklenerek yapılmıştı. Yani kazanç tespiti yılın ilk dokuz ayıyla sınırlandırılmış, Ekim-Kasım-Aralık dönemi geçici vergi kapsamı dışına çıkmıştı. 2022'den itibaren mükellefler üç dönem beyan etti.

7566 sayılı Kanun aynı cerrahi hamleyi tersine çevirdi: eklenen ibare çıkarıldı, madde eski hâline döndü. Metin değişikliği tek satır. Sonucu ise her mükellefin nakit akışını ve yıl sonu kapanış takvimini etkileyen bir yapı değişikliği.

Buradaki ayrıntı önemli, çünkü uygulamada sık sorulan "yeni bir vergi mi geldi" sorusunun cevabı hayır. Yeni bir vergi ya da yeni bir oran yok. Değişen tek şey, aynı verginin ne zaman ölçülüp ne zaman ödendiği.

## 2026 takvimi tam olarak nasıl işliyor

Geçici vergi, dönemi izleyen ikinci ayın 17. günü akşamına kadar beyan edilir ve beyan günüyle aynı gün ödenir. Dört dönemli yapıda takvim şöyle:

| Dönem | Kapsadığı aylar | Beyan ve ödeme son günü |
| --- | --- | --- |
| 1. dönem | Ocak – Mart 2026 | 17 Mayıs 2026 |
| 2. dönem | Nisan – Haziran 2026 | 17 Ağustos 2026 |
| 3. dönem | Temmuz – Eylül 2026 | 17 Kasım 2026 |
| 4. dönem | Ekim – Aralık 2026 | 17 Şubat 2027 |

17 Mayıs 2026 pazara denk geliyor, dolayısıyla o dönemin süresi izleyen iş gününe uzar. Mali tatil 1-20 Temmuz arasında olduğu için ikinci dönem beyanına doğrudan bir etkisi yok — o beyan zaten ağustosta.

Matrah her dönemde sıfırdan hesaplanmaz, kümülatiftir. Yani ikinci dönem beyanında ocak-haziran toplamı beyan edilir ve hesaplanan vergiden birinci dönemde ödenen tutar mahsup edilir. Dördüncü dönemde de aynı mantık işler, sadece kapsam on iki aya çıkar. [Geçici vergi hesaplama](https://poneo.co/hesaplama/gecici-vergi) aracı bu mahsup zincirini kümülatif matrah ve önceki dönemlerde ödenen tutar üzerinden kuruyor.

## Ekim-Aralık kârı artık nisanda değil, şubatta ödeniyor

Ankara'da mobilya imalatı yapan bir anonim şirketin 2026 hesap dönemi üzerinden gidelim. Kümülatif matrahlar ve %25 kurumlar vergisi oranıyla tablo şu şekilde çıkıyor:

| Dönem | Kümülatif matrah | Hesaplanan vergi | Önceki dönemlerde ödenen | Ödenecek |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. dönem | 1.200.000 ₺ | 300.000 ₺ | — | 300.000 ₺ |
| 2. dönem | 2.900.000 ₺ | 725.000 ₺ | 300.000 ₺ | 425.000 ₺ |
| 3. dönem | 3.800.000 ₺ | 950.000 ₺ | 725.000 ₺ | 225.000 ₺ |
| 4. dönem | 5.400.000 ₺ | 1.350.000 ₺ | 950.000 ₺ | 400.000 ₺ |

Kritik satır sonuncusu. Eski üç dönemli yapıda bu 400.000 TL, yıllık kurumlar vergisi beyannamesine kadar bekliyordu; yani en geç 30 Nisan 2027'de ödenecekti. Yeni yapıda 17 Şubat 2027'de ödeniyor. Aynı para, iki buçuk ay erken.

Etkisi tek bir şirket için birkaç ay gibi görünse de, dördüncü çeyrekte kârı yoğunlaşan işletmelerde bu sıçrama büyük. Yıl sonu satışlarını aralıkta yapan bir perakendeci ya da ihracat bedeli aralıkta tahsil eden bir imalatçı, geçmişte nisan-mayısa yaydığı yükü artık şubatta karşılıyor. Yıllık beyanname geldiğinde ise mahsup edilecek geçici vergi 1.350.000 TL'ye ulaşmış olduğu için ödenecek ek tutar kalmıyor.

### Şubatın yükü tek başına gelmiyor

Takvimin sıkıştığı yeri görmek için şubat ayına bakmak yeterli. Aynı ay içinde muhtasar ve prim hizmet beyannamesi ayın 26'sında, KDV beyannamesi ayın 28'inde sona eriyor. Buna 17'sinde dördüncü dönem geçici vergi ekleniyor. Ocak SGK primleri de aynı pencerede. Yıl sonu kapanış işlemleri henüz bitmemişken dört ayrı yükümlülüğün üst üste gelmesi, özellikle küçük ekiplerde gecikmeye yol açıyor. [Beyanname takvimi](https://poneo.co/hesaplama/beyanname-takvimi) aracıyla mükellefiyet türünüze göre ay ay hangi beyannamelerin çakıştığını önceden görmek, ocak ayında yapılacak bir planlama işi. Beyan tarihlerini elle bir takvime işlemek yerine ön muhasebe sisteminin kendisine takip ettirmek — PONEO'nun beyanname hatırlatmalarında olduğu gibi — bu ayın en pratik çözümü.

## Kimler beyan ediyor, kimler kapsam dışı

Geçici vergi, ticari kazanç sahibi gelir vergisi mükelleflerini, serbest meslek erbabını ve kurumlar vergisi mükelleflerini ilgilendirir. Basit usulde vergilendirilenler kapsam dışıdır. Zirai kazanç sahipleri de geçici vergi ödemez. Yıllara sari inşaat ve onarım işi yapanlar, bu işlerinden doğan kazançları için geçici vergi beyan etmez — ancak aynı mükellefin bu iş dışında kalan ticari faaliyeti varsa, o kısım için beyan yükümlülüğü sürer.

Ücret, kira ya da menkul sermaye iradı geliri geçici vergi doğurmaz. Yani şirketinden kâr payı alan bir ortak, kişisel olarak geçici vergi mükellefi değildir; yükümlülük şirkete aittir.

### Dönem zararla kapanırsa ne oluyor

Geçici vergi matrahı sıfırın altına inmez. Kümülatif ticari kâra KKEG eklendikten, istisnalar ve geçmiş yıl zararları düşüldükten sonra sonuç negatif çıkıyorsa o dönem için vergi hesaplanmaz. Önceki dönemlerde ödenmiş tutarlar duruyorsa izleyen dönemlerde mahsup edilir, yıl sonunda hâlâ fazlalık kalıyorsa yıllık beyanname üzerinden iade edilir ya da diğer vergi borçlarına mahsup edilir.

Dördüncü dönemin geri gelmesi bu noktada bir avantaj da getirdi. Üçüncü çeyreği kârlı, son çeyreği zararlı kapatan bir işletme eski düzende fazla ödediği geçici vergiyi ancak yıllık beyanla geri isteyebiliyordu. Artık son çeyrek zararı 17 Şubat'ta beyan edilen dördüncü dönemde görünür hâle geliyor ve mahsup iki buçuk ay öne çekiliyor. Yani dört dönemli yapı yalnızca erken ödeme getirmiyor, erken iade de getiriyor.

## Aralık kapanışı artık ocakta bitmiş olmalı

Dördüncü dönem beyanı, fiilen yıl sonu kapanışının kendisidir. 17 Şubat'a kadar hazır olması gereken kalemler eskiden nisana kadar yayılabiliyordu. Envanter sayımı ve stok değerlemesi, vadeli çek ve senetlerde reeskont, şüpheli alacak karşılıkları, yıllık amortisman ayrımı, dövizli bakiyelerde kur değerlemesi ve yıl içinde biriken KKEG kalemlerinin ayrıştırılması — hepsi ocak ayı içinde tamamlanmış olmalı.

Bu kalemleri yıl sonunda toplu hâlde ayıklamaya çalışmak, dördüncü dönemin en çok zorladığı yer. MTV, trafik cezası, binek araç gider kısıtı gibi kalemleri kayıt anında KKEG etiketiyle işleyen bir ön muhasebe düzeni, şubat ayında yapılacak işi büyük ölçüde bitirmiş oluyor.

## Yıllık beyandan önce dördüncü dönem tamamlanmalı

Yıllık beyanname üzerinden hesaplanan vergiden, ilgili hesap dönemine ilişkin olarak ödenen geçici vergi mahsup edilir. Cümledeki belirleyici kelime "ödenen". Dördüncü dönem beyanı verilip tahakkuk etmeden yıllık beyanname verilirse, mahsup edilebilecek tutar eksik kalır ve mükellef fiilen fazladan vergi ödemiş olur. Sıralama bu nedenle bağlayıcıdır: önce 17 Şubat, sonra gelir vergisinde martın son günü, kurumlar vergisinde nisanın son günü.

Kurumlar vergisi mükellefleri için yıllık beyanda ayrıca yurt içi asgari kurumlar vergisi karşılaştırması yapılır. Hesaplanan kurumlar vergisi, indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancının %10'undan az olamaz. Geçici vergi dönemlerinde ödenen tutarlarla yıllık beyanın nasıl buluştuğunu görmek için [kurumlar vergisi hesaplama](https://poneo.co/hesaplama/kurumlar-vergisi) aracına dönem matrahını girmek yeterli.

### Eksik beyanın bedeli: %10 yanılma payı ve gecikme faizi

Geçici vergi bir tahmin değildir, dönem sonu itibarıyla gerçekleşen kazanç üzerinden beyan edilir. Yine de kanun bir tolerans tanır: yapılan incelemelerde geçmiş dönemlere ait geçici verginin %10'u aşan tutarda eksik beyan edildiği tespit edilirse, yalnızca %10'u aşan kısım re'sen ya da ikmalen tarhiyata konu edilir. Yani küçük sapmalar cezalandırılmaz, ciddi eksik beyanlar cezalandırılır.

Bir başka nokta çoğu mükellefin gözünden kaçıyor. Yıllık beyanname verildikten sonra, mahsup süresi geçmiş geçici verginin aslı aranmaz — terkin edilir. Ancak gecikme faizi ve vergi ziyaı cezası aranmaya devam eder. Yani "nasılsa yıllıkta düzelir" düşüncesiyle dördüncü dönemi atlamak, verginin aslından değil ama faiz ve cezadan kurtarmaz. Gecikme zammı ve gecikme faizi 13 Kasım 2025'ten bu yana aylık %3,7 oranında uygulanıyor.

## Dört dönemli yapıda ne değişti, ne değişmedi

Değişmeyenler kısa liste: vergi oranı aynı, matrah hesaplama yöntemi aynı, mahsup mekanizması aynı, beyan günü hâlâ dönemi izleyen ikinci ayın 17'si.

Değişenler ise pratik tarafta yoğunlaşıyor. Aralık ayı kapanışı artık yıllık beyana kadar bekleyen bir iş olmaktan çıktı, şubat ortasına çekildi. KKEG, kıdem tazminatı karşılığı, şüpheli alacak karşılığı ve amortisman gibi dönem sonu kalemlerinin en geç ocak sonunda toparlanmış olması gerekiyor. Dördüncü çeyrek kârı yüksek işletmelerde şubat ayı nakit planlaması yılın en sıkı ayı hâline geldi. Ve yıl sonu kâr dağıtımı ya da yatırım kararlarını aralıkta alan şirketler, kararın vergi etkisini artık nisanda değil şubatta görüyor.

Kanun metninin tam hâli ve ilgili tebliğler için [Gelir İdaresi Başkanlığı](https://www.gib.gov.tr) sitesindeki mevzuat bölümü esas alınmalıdır.

## İlgili hesaplama araçları

- [Geçici Vergi](https://poneo.co/hesaplama/gecici-vergi) — Kümülatif dönem kârınızdan matrahı, hesaplanan vergiyi ve mahsuplar sonrası ödenecek tutarı çıkarın.
- [Kurumlar Vergisi](https://poneo.co/hesaplama/kurumlar-vergisi) — Ticari kârdan matrahı, %25 kurumlar vergisini ve yurt içi asgari kurumlar vergisini birlikte hesaplayın.
- [Beyanname Takvimi](https://poneo.co/hesaplama/beyanname-takvimi) — Beyan ve ödeme son gününü; hafta sonu, resmî tatil ve mali tatil kaydırmalarıyla birlikte görün.

## Sık sorulan sorular

### Dördüncü dönem geçici vergi beyannamesi tekrar zorunlu mu oldu, hangi yıldan itibaren geçerli?

Evet. 19 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 7566 sayılı Kanun, GVK mükerrer 120. maddesindeki ilk dokuz ay ibaresini madde metninden çıkararak dördüncü dönemi yeniden getirdi. Düzenleme 1/1/2025'ten itibaren başlayan vergilendirme dönemlerine uygulandığı için ilk dördüncü dönem beyannamesi 17 Şubat 2026'da verildi.

### 2026 yılında geçici vergi beyannameleri hangi tarihlerde verilecek?

Her dönem, dönemi izleyen ikinci ayın 17. günü akşamına kadar beyan edilir ve aynı gün ödenir. 2026 hesap dönemi için sırasıyla 17 Mayıs, 17 Ağustos, 17 Kasım ve dördüncü dönem için 17 Şubat 2027. 17 Mayıs 2026 pazara denk geldiğinden o dönemde süre izleyen iş gününe uzar.

### Dördüncü dönem geçici vergi beyannamesini vermeden yıllık beyannameyi verebilir miyim?

Verilmemeli. Yıllık beyanname üzerinden hesaplanan vergiden yalnızca ilgili hesap döneminde ödenen geçici vergi mahsup edilir. Dördüncü dönem tahakkuk etmeden yıllık beyan verilirse mahsup edilecek tutar eksik kalır ve fazladan vergi ödenmiş olur.

---

Kaynak: https://poneo.co/blog/dorduncu-donem-gecici-vergi-geri-dondu
Etiketler: 4. dönem geçici vergi geri geldi mi, dördüncü dönem geçici vergi beyannamesi, 7566 sayılı Kanun geçici vergi, geçici vergi dönemleri 2026, Ekim Aralık geçici vergi