# Aynı Brütte Kıdem Elde Kalır, İhbar Neden Erir?

> Kıdem tazminatı tavan altında gelir vergisinden istisnadır, ihbar tazminatı değildir. İhbar kümülatif matraha eklenir; Aralık çıkışında %35 dilime düşer.

_PONEOM Teknoloji A.Ş. · Bordro & Personel · 7 Eylül 2026 · 7 dk okuma_

---

Sebep tek bir cümlede toplanıyor: kıdem tazminatı, 1475 sayılı Kanun'un 14. maddesine göre hesaplanan tavanı aşmadığı sürece gelir vergisinden istisnadır, ihbar tazminatı değildir. Kıdemden yalnızca binde 7,59 damga vergisi kesilir. İhbar ise ücret sayılıp yılın kümülatif matrahına eklenir ve o matrah hangi dilimdeyse o oranla vergilenir.

## İki tazminat, iki ayrı vergi rejimi

Fesih bordrosunda yan yana duran bu iki kalem birbirine hiç benzemiyor. Kıdem tazminatının istisnası Gelir Vergisi Kanunu'nun 25. maddesinden geliyor; madde, 1475 sayılı Kanun uyarınca ödenmesi gereken tutarı vergi dışı bırakıyor. İhbar tazminatı için böyle bir hüküm yok — GVK 61. madde kapsamında ücret sayılıyor ve stopaja giriyor.

SGK tarafında ise ikisi aynı yerde duruyor. 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesi kıdem ve ihbar tazminatlarını prime esas kazancın dışında sayıyor, dolayısıyla her ikisinden de ne %14 SGK işçi payı ne %1 işsizlik primi kesiliyor.

| | Kıdem tazminatı | İhbar tazminatı |
|---|---|---|
| Gelir vergisi | Tavana kadar istisna | Tamamı ücret, kümülatif matraha eklenir |
| SGK primi | Kesilmez | Kesilmez |
| İşsizlik primi | Kesilmez | Kesilmez |
| Damga vergisi | Binde 7,59 | Binde 7,59 |
| Hesap tabanı | Giydirilmiş brüt ücret | Giydirilmiş brüt ücret |
| Üst sınır | 73.729,87 TL (yıl başına) | Yok |

Tablodaki tavan, 1 Temmuz – 31 Aralık 2026 dönemi için geçerli. Memur maaş katsayısına bağlı olduğu için yılda iki kez değişiyor. Aşağıdaki hesapların dayandığı gelir vergisi tarifesi ise yılda bir kez, [gib.gov.tr](https://www.gib.gov.tr) üzerinden yayımlanan tebliğle güncelleniyor.

## İhbar süresi kıdemden çıkıyor, tutar giydirilmiş ücretten

İhbar süreleri 4857 sayılı İş Kanunu'nun 17. maddesinde dört kademede sayılmış: altı aydan az kıdemde 2 hafta, altı ay ile bir buçuk yıl arasında 4 hafta, bir buçuk ile üç yıl arasında 6 hafta, üç yılı aşan kıdemde 8 hafta. Bu süreler asgari; sözleşmeyle artırılabilir, azaltılamaz.

Tutarın tabanı ise çıplak brüt ücret değil, giydirilmiş brüt ücret. Yol yardımı, yemek bedeli, düzenli ödenen ikramiye ve primlerin aylık karşılığı brüte ekleniyor. Kıdem tazminatında da aynı taban kullanılıyor — iki kalemin ortak noktası burada bitiyor.

## Aynı çalışan, iki farklı çıkış ayı

Konya'da otomotiv yan sanayine parça üreten bir limited şirket, üretim planlama sorumlusunu iş güvencesi kapsamı dışında, bildirimli fesihle çıkarıyor. Çalışanın kıdemi 7 yıl, çıplak brüt aylık ücreti 56.000 TL, yol ve yemek yardımı eklendiğinde giydirilmiş brüt ücreti 62.000 TL.

**Önce çıkış ayından bağımsız olan kalem — kıdem tazminatı**

1. Giydirilmiş brüt ücret 62.000 TL, dönemin tavanı 73.729,87 TL. Tavanın altında olduğu için tavan devreye girmiyor.
2. Brüt kıdem tazminatı: 7 × 62.000 = **434.000,00 TL**
3. Damga vergisi: 434.000 × 0,00759 = **3.294,06 TL**
4. Net kıdem tazminatı: **430.705,94 TL**

Bu rakam ocak çıkışında da aralık çıkışında da aynı. Gelir vergisi hiç girmediği için takvimin bir etkisi yok.

**Sonra çıkış ayına bağlı olan kalem — ihbar tazminatı**

Kıdem 3 yılı aştığı için ihbar süresi 8 hafta, yani 56 gün. Günlük giydirilmiş ücret 62.000 / 30 = 2.066,67 TL.

Brüt ihbar tazminatı: 56 × 2.066,67 = **115.733,33 TL**

Çalışanın aylık gelir vergisi matrahı, brütten %15 sigorta kesintisi düşülerek 56.000 × 0,85 = 47.600 TL.

*31 Ocak 2026'da fesih*

1. Ocak ücretinin matrahı: 47.600 TL
2. İhbar eklendikten sonra kümülatif matrah: 47.600 + 115.733,33 = 163.333,33 TL
3. Tarifenin ilk dilimi 190.000 TL'ye kadar %15 — matrah bu sınırı aşmıyor
4. Gelir vergisi: 115.733,33 × 0,15 = **17.360,00 TL**
5. Damga vergisi: 115.733,33 × 0,00759 = **878,42 TL**
6. Net ihbar tazminatı: **97.494,91 TL**

*31 Aralık 2026'da fesih*

1. Ocak–aralık arası on iki ayın matrahı: 12 × 47.600 = 571.200 TL
2. 571.200 TL, tarifenin 400.000 – 1.500.000 TL aralığında, yani %27 diliminde
3. İhbarın tamamı bu dilimde vergileniyor: 115.733,33 × 0,27 = **31.248,00 TL**
4. Damga vergisi: **878,42 TL**
5. Net ihbar tazminatı: **83.606,91 TL**

Aradaki fark 13.888,00 TL. Brüt tutar tıpatıp aynı, ihbar süresi aynı, ücret aynı — değişen tek şey takvim yaprağı. Kendi kıdeminizi ve ücretinizi girip bu farkı görmek için [ihbar tazminatı hesaplama](https://poneo.co/hesaplama/ihbar-tazminati) aracını kullanabilirsiniz, araç kümülatif matrahı da hesaba katıyor.

### Tazminat dilim sınırını ortadan bölerse

Yılın ortasında yapılan fesihlerde ihbar tazminatı çoğu zaman tek bir dilimde kalmaz, sınırın iki yakasına yayılır. Aynı çalışan 31 Mart 2026'da çıkarılsaydı hesap şöyle işlerdi:

- Üç aylık kümülatif matrah: 3 × 47.600 = 142.800 TL
- İlk dilimin sonuna kalan pay: 190.000 − 142.800 = 47.200 TL → %15 ile 7.080,00 TL
- İhbarın geri kalan 68.533,33 TL'lik kısmı → %20 ile 13.706,67 TL
- Toplam gelir vergisi: 20.786,67 TL, damga vergisi 878,42 TL
- Net ihbar tazminatı: **94.068,24 TL**

Ocak çıkışına göre 3.426,67 TL, aralık çıkışına göre 10.461,33 TL fark ediyor. Tarifedeki oranın tek başına anlamı yok; belirleyici olan, tazminatın matrahın hangi noktasına oturduğu.

## Öneli kullandırmak ile peşin ödemek aynı şey değil

4857 sayılı Kanun'un 17. maddesi işverene iki yol bırakıyor: bildirim süresini fiilen kullandırmak ya da bu süreye ait ücreti peşin vererek sözleşmeyi hemen sona erdirmek. Vergi ve prim sonuçları taban tabana zıt.

Önel kullandırılırsa çalışan o sürede işyerinde çalışmaya devam eder. Ödenen şey tazminat değil normal ücrettir: SGK primi kesilir, prim gün sayısı artar, süre kıdeme eklenir ve bir sonraki kıdem tazminatı basamağını tetikleyebilir. Ayrıca iş arama izni doğar — günde en az iki saat, ücretli.

Peşin ödemede ise sözleşme bildirim anında sona erer. Ödenen tutar ihbar tazminatıdır, prime tabi değildir ve peşin ödenen süre kıdem tazminatı hesabında dikkate alınmaz. Kıdemi 11 ay 20 gün olan bir çalışanda bu ayrım doğrudan paraya dönüşür: dört haftalık önel fiilen kullandırılırsa kıdem bir yılı doldurur ve çalışan kıdem tazminatına hak kazanır, aynı sürenin ücreti peşin ödenirse kazanmaz.

## %35 dilimi ne zaman devreye giriyor

Orta düzey bir ücrette yıl sonu çıkışı %27'yi görüyor. %35 dilimine ulaşmak için kümülatif matrahın 1.500.000 TL'yi aşması gerekiyor ve bu genellikle iki kalemin üst üste binmesiyle oluyor: yüksek ücret ve kıdem tavanının aşılması.

Aynı şirketin 12 yıl kıdemli genel müdürünü aralık ayında çıkardığını varsayalım. Çıplak brüt ücret 110.000 TL, giydirilmiş brüt ücret 120.000 TL.

- Aylık vergi matrahı 110.000 × 0,85 = 93.500 TL, on iki aylık toplam 1.122.000 TL
- Brüt kıdem tazminatı 12 × 120.000 = 1.440.000 TL
- İstisna sınırı 12 × 73.729,87 = 884.758,44 TL
- Tavanı aşan 555.241,56 TL, ücret sayılıp matraha ekleniyor
- Kümülatif matrah 1.122.000 + 555.241,56 = 1.677.241,56 TL

Matrah 1.500.000 TL eşiğini geçtiği için ihbar tazminatının tamamı %35 dilimine düşüyor. 120.000 / 30 × 56 = 224.000 TL brüt ihbardan 78.400 TL gelir vergisi, 1.700,16 TL damga vergisi kesiliyor ve elde 143.899,84 TL kalıyor.

Burada çoğu kaynağın atladığı ayrıntı şu: kıdem tazminatının tavanı aşan kısmı gelir vergisine giriyor ama SGK primine yine girmiyor. İstisna sadece vergi tarafında sınırlı, prim tarafında sınır yok.

## İşveren bütçesini brütten kurunca ne oluyor

İK tarafındaki tipik hata, fesih maliyetini brüt tazminat toplamı üzerinden bütçelemek. Oysa işverenin cebinden çıkan tutar brütün kendisi: gelir vergisi ve damga vergisi çalışanın alacağından kesilip vergi dairesine yatırılıyor, işverene ek bir yük getirmiyor. Sorun tersinden çıkıyor — çalışan net beklentisiyle masaya oturduğunda.

Sözleşmede ya da ikale görüşmesinde "net şu kadar alacaksın" denmişse, aralık çıkışında o neti tutturmak için brütü yukarı çekmek gerekiyor. Yukarıdaki örnekte 97.494,91 TL net ihbarı aralık ayında da vermek isteyen işverenin brütü 115.733,33 TL'den yaklaşık 135.000 TL'ye çıkarması gerekir. Kıdem, ihbar ve kullanılmayan izin ücretini tek tabloda toplayıp hem çalışanın eline geçecek neti hem işverene maliyeti birlikte görmek için [işten çıkış maliyeti hesaplama](https://poneo.co/hesaplama/isten-cikis-maliyeti) sayfası bu iki yönü yan yana veriyor.

## Ödemeyi ocağa sarkıtmak işe yarar mı

Akla ilk gelen çözüm, feshi aralıkta yapıp ödemeyi ocakta yaparak yeni yılın sıfır matrahından yararlanmak. Pratikte çoğu halde yürümüyor.

Stopaj yükümlülüğü GVK 94. madde uyarınca nakden **veya hesaben** ödemede doğuyor. Hesaben ödeme, tutarın işverenin defterlerinde borç olarak kaydedilmesi anlamına geliyor ve fesihle birlikte tazminat muaccel olduğu için tahakkuk çoğunlukla aralık ayında gerçekleşiyor. Kayıtta aralıkta tahakkuk ettirilip bordroda ocakta gösterilen bir tazminat, hem SGK işten ayrılış bildirgesiyle hem yasal defterlerle çelişir.

Fesih tarihini kâğıt üzerinde kaydırmak ise büsbütün başka bir sorun. Kıdem tazminatı tavanı da fesih tarihine bağlı olduğu için tarih oynatmak zincirleme tutarsızlık üretir; [kıdem tazminatı hesaplama](https://poneo.co/hesaplama/kidem-tazminati) aracında iki farklı fesih tarihi denendiğinde bu bağ hemen görülüyor. Takvimin bilgisi planlama aşamasında işe yarar — sonradan düzeltmede değil.

Fesih tarihi üzerinde gerçekten esnekliğiniz varsa, karar ocak ile aralık arasında değil, yılın hangi çeyreğinde olacağı üzerinedir. Yılın ilk aylarında yapılan çıkışlarda kümülatif matrah henüz alt dilimlerde durur ve aynı brüt tazminat çalışanın eline belirgin biçimde daha fazla geçer. Bordro tarafını beyanname takvimiyle birlikte tek yerden yürüten bir ön muhasebe düzeni — PONEO'da çıkış bordrosu kümülatif matrahı otomatik taşıdığı için — bu farkın fesih kararı verilmeden önce görülmesini sağlıyor.

## İlgili hesaplama araçları

- [İhbar Tazminatı](https://poneo.co/hesaplama/ihbar-tazminati) — Kıdeme göre ihbar süresini ve vergiler düşüldükten sonra ele geçen ihbar tazminatını hesaplayın.
- [Kıdem Tazminatı](https://poneo.co/hesaplama/kidem-tazminati) — Çalışma süresi ve giydirilmiş brüt ücrete göre kıdem tazminatını hesaplayın.
- [İşten Çıkış Maliyeti](https://poneo.co/hesaplama/isten-cikis-maliyeti) — Kıdem, ihbar ve kullanılmayan izin ücretini tek tabloda toplayın; çalışanın eline geçecek net ile işverene maliyeti birlikte görün.

## Sık sorulan sorular

### İhbar tazminatımdan neden gelir vergisi kesildi de kıdem tazminatımdan kesilmedi, aynı brüt tutar nasıl farklı net veriyor?

Kıdem tazminatı, 1475 sayılı Kanun'un 14. maddesine göre hesaplanan tavanı aşmadığı sürece gelir vergisinden istisnadır ve yalnızca binde 7,59 damga vergisi görür. İhbar tazminatı ise ücret sayılıp yılın kümülatif gelir vergisi matrahına eklenir. Bu yüzden aynı brüt tutar, çıkış ayına göre %15 ile %35 arasında değişen bir oranla vergilenir.

### İhbar tazminatından SGK primi kesilir mi?

Kesilmez. 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesi ihbar ve kıdem tazminatlarını açıkça prime esas kazancın dışında bırakır. İşsizlik sigortası primi de kesilmez. Bordroda ihbar tazminatı satırının altında SGK kesintisi görünüyorsa hesap hatalıdır ve fazla ödenen prim iade konusudur.

### Yıl sonunda işten çıkarılmak neden daha az net bırakıyor?

Sebep kümülatif matrahtır. Aylık vergi matrahı 47.600 TL olan bir çalışanda 115.733,33 TL brüt ihbar tazminatı ocak çıkışında %15 dilimde kalıp 17.360 TL vergi doğururken, aralık çıkışında %27 dilime girip 31.248 TL vergi doğurur. Net fark 13.888 TL'dir.

---

Kaynak: https://poneo.co/blog/ihbar-tazminati-kidem-tazminati-vergi-farki-kumulatif-matrah
Etiketler: ihbar tazminatından gelir vergisi kesilir mi, ihbar tazminatı sgk primine tabi mi, kıdem ve ihbar tazminatı vergi farkı, ihbar tazminatı damga vergisi binde 7, 59, yıl sonunda işten çıkışta vergi dilimi etkisi