# Kullanılmayan İzin Ücretinden de SGK Primi, Gelir ve Damga Vergisi Kesilir

> Kullanılmayan izin ücreti prime esas kazanca girer: SGK işçi payı, işsizlik primi, gelir vergisi ve damga vergisi kesilir. Kesinti hesabını örnekle görün.

_PONEOM Teknoloji A.Ş. · Bordro & Personel · 19 Ağustos 2026 · 7 dk okuma_

---

Kesilir. Fesihte ödenen kullanılmayan yıllık izin ücreti, 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesinde prime esas kazanç dışında sayılan kalemler arasında yer almadığı için prime esas kazanca girer; hem işçi payı hem işveren payı doğar. Kesilen kalemler SGK işçi payı (%14), işsizlik sigortası primi (%1), gelir vergisi ve binde 7,59 damga vergisidir. Bordroda izin ücreti satırının altında SGK kesintisi görünmüyorsa hesap eksiktir: çalışanın eline fazla tutar geçer, prim farkı ise sonradan işverenden istenebilir.

## Ayrımın dayanağı

Yıllık izin ücreti 4857 sayılı İş Kanunu'nun 59. maddesinden doğuyor: iş sözleşmesi herhangi bir nedenle sona erdiğinde, çalışanın hak kazanıp da kullanmadığı izin sürelerine ait ücret son ücreti üzerinden ödeniyor.

Prim tarafında belirleyici olan 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesi. Maddenin (b) bendi prime esas kazanca tabi tutulmayacak kalemleri tek tek sayıyor: ayni yardımlar, ölüm, doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, seyyar görev, kıdem, ihbar ve kasa tazminatı, iş sonu tazminatı mahiyetindeki toplu ödemeler gibi. Yıllık izin ücreti bu listede yok. (c) bendi ise (b) bendindeki istisnalar dışında her ne adla yapılırsa yapılsın tüm ödemelerin prime esas kazanca tabi tutulacağını söylüyor. Yani izin ücreti fesihte ödenmiş olsa bile prime esas kazanç sayılıyor; kıdem ve ihbar tazminatından ayrıldığı nokta tam olarak burası.

Gelir vergisi tarafında da istisna yok. İzin ücreti GVK 61. madde kapsamında ücret sayılıyor, ödendiği ayın kümülatif matrahına ekleniyor ve o matrahın oturduğu dilimle vergileniyor. Matrah, brüt tutardan SGK işçi payı ile işsizlik primi düşüldükten sonra kalan tutardır.

Karıştırılan nokta şu: kıdem ve ihbar tazminatından SGK primi kesilmez, izin ücretinden kesilir. Üç kalemi aynı çıkış bordrosunda ödeyen işveren çoğu zaman üçüne de aynı kesinti rejimini uyguluyor; hata buradan çıkıyor.

## Eksik bordro ile doğru bordro yan yana

İzmir'de gıda toptancılığı yapan bir limited şirket, 8 yıl kıdemli depo sorumlusunun sözleşmesini 30 Kasım 2026'da sonlandırıyor. Çıplak brüt aylık ücreti 48.000 TL. Devreden izin bakiyesi 32 gün.

Kıdemi beş yılı geçtiği için yıllık izin hakkı 20 gün. Birikmiş 32 gün, önceki yıllardan devreden bakiyeyi de içeriyor. Kıdem basamaklarını ve devreden bakiyeyi görmek için [yıllık izin hesaplama](https://poneo.co/hesaplama/yillik-izin) aracı işe yarıyor.

Günlük çıplak brüt ücret: 48.000 / 30 = 1.600 TL
Brüt izin ücreti: 32 × 1.600 = **51.200,00 TL**

Çalışanın ocak–kasım arası kümülatif vergi matrahı 11 × (48.000 × 0,85) = 448.800 TL. Bu tutar tarifenin 400.000 – 1.500.000 TL aralığında olduğu için izin ücretinin tamamı %27 ile vergileniyor.

**Doğru bordro — izin ücreti prime esas kazanca eklenmiş**

1. SGK işçi payı %14 ve işsizlik %1: 51.200 × 0,15 = 7.680,00 TL (7.168,00 + 512,00)
2. Gelir vergisi matrahı: 51.200 − 7.680 = 43.520,00 TL
3. Gelir vergisi: 43.520 × 0,27 = 11.750,40 TL
4. Damga vergisi: 51.200 × 0,00759 = 388,61 TL
5. Net ödeme: **31.380,99 TL**

**Eksik bordro — izin ücretinden SGK kesilmemiş**

1. SGK primi: yok
2. Gelir vergisi matrahı: 51.200,00 TL
3. Gelir vergisi: 51.200 × 0,27 = 13.824,00 TL
4. Damga vergisi: 388,61 TL
5. Net ödeme: **36.987,39 TL**

| | Doğru bordro | Eksik bordro |
|---|---|---|
| Brüt izin ücreti | 51.200,00 TL | 51.200,00 TL |
| SGK + işsizlik kesintisi | 7.680,00 TL | 0,00 TL |
| Gelir vergisi | 11.750,40 TL | 13.824,00 TL |
| Damga vergisi | 388,61 TL | 388,61 TL |
| **Ele geçen net** | **31.380,99 TL** | **36.987,39 TL** |

Eksik bordroda çalışanın eline 5.606,40 TL fazla geçiyor. Prim kesilmediği için vergi matrahı büyüdüğünden gelir vergisi 2.073,60 TL artıyor, ama bu artış kesilmeyen 7.680 TL primi karşılamıyor. Aradaki fark çalışanın kazancı değil, ödenmemiş primdir.

İşveren tarafında da açık doğuyor. Prime esas kazanç eksik bildirildiğinde işçi payı olarak kesilmesi gereken 7.680,00 TL'nin yanında işveren payı da eksik kalıyor: %21,75 SGK ve %2 işsizlik payı ile 51.200 × 0,2375 = 12.160,00 TL. İki puanlık işveren indirimi uygulanan bir işyerinde bu tutar 11.136,00 TL, imalat sektöründeki beş puanlık indirimde 9.600,00 TL oluyor. Kurum eksik primi gecikme cezası ve gecikme zammıyla birlikte işverenden isteyebilir.

Düzeltmenin bedeli de sadece paradan ibaret değil. Eksik bildirilen kazancı tamamlamak için ilgili döneme ek belge verilmesi gerekiyor; belgenin yasal süresi dışında verilmesi ayrıca idari para cezası riski doğurabiliyor.

## İzin ücretinin tabanı çıplak brüt ücrettir

Kıdem tazminatı giydirilmiş brüt ücretten hesaplanıyor: yol, yemek, düzenli ödenen ikramiye ve primlerin aylık karşılığı brüte ekleniyor. Yıllık izin ücretinde durum farklı — Yargıtay'ın yerleşik uygulamasında hesap çıplak brüt son ücret üzerinden yapılıyor.

Yukarıdaki örnekte çalışanın 6.000 TL'lik aylık yol ve yemek yardımı olsaydı, kıdem tazminatı 54.000 TL üzerinden hesaplanacak, izin ücreti yine 48.000 TL üzerinden hesaplanacaktı. Aynı çıkış bordrosunda iki farklı taban kullanılıyor. Kıdem, ihbar ve izin ücretini tek tabloda toplayıp her birinin kendi tabanı ve kendi kesinti rejimiyle hesaplandığını görmek için [işten çıkış maliyeti hesaplama](https://poneo.co/hesaplama/isten-cikis-maliyeti) sayfası bu üç kalemi ayrı ayrı gösteriyor.

"Son ücret" ifadesi de tartışma çıkarıyor. Esas alınan, feshin yapıldığı tarihte yürürlükte olan ücret. Çalışan izne beş yıl önce hak kazanmış olsa bile hesap o günün ücretiyle değil, çıkış günündeki ücretiyle yapılıyor. Enflasyonist bir dönemde bu, işveren aleyhine büyüyen bir yük demek — biriken izni kullandırmamanın gizli maliyeti burada.

## Çıkış ayının kümülatif matrahı sonucu değiştiriyor

İzin ücreti hem prim tarafında hem vergi tarafında tam anlamıyla ücret. SGK işçi payı ile işsizlik primi düşüldükten sonra kalan tutar, ödendiği ayın kümülatif gelir vergisi matrahına ekleniyor ve o matrah hangi dilimdeyse orada vergileniyor. Çıkış bordrosunda kıdem, ihbar ve izin ücreti bir arada ödendiğinde toplam matrah bir anda yukarı sıçrayabiliyor.

Örnekteki çalışan aynı izin bakiyesiyle 31 Mart 2026'da ayrılsaydı, üç aylık kümülatif matrahı 3 × 40.800 = 122.400 TL olacaktı. Tarifenin ilk dilimi 190.000 TL'ye kadar %15 ve bu dilimde 67.600 TL'lik yer kalıyor — izin ücretinin SGK kesintisi düşüldükten sonraki matrahı olan 43.520 TL'nin tamamı oraya sığıyor. Gelir vergisi 43.520 × 0,15 = 6.528,00 TL, net ödeme 51.200,00 − 7.680,00 − 6.528,00 − 388,61 = 36.603,39 TL oluyor.

Kasım çıkışındaki net 31.380,99 TL idi. Aynı gün sayısı, aynı ücret, 5.222,40 TL fark. Kıdem tazminatının tersine, izin ücretinde çıkış ayı doğrudan cebe yansıyor.

Bordroda kalemlerin sırası da sonucu değiştiriyor. Kıdem tazminatı tavan altında kaldığı sürece matraha hiç girmediği için sıralamayı etkilemiyor, ama ihbar tazminatı ile izin ücreti birlikte ödendiğinde ikisi de aynı kümülatif matrahı besliyor ve toplam, dilim sınırını çoğu zaman aşıyor.

## İzin kullandırmamanın kendi bedeli var

İzni biriktirmek işverene ucuz görünüyor, oysa değil. 4857 sayılı Kanun izni bir dinlenme hakkı olarak kuruyor ve işverene kullandırma yükümlülüğü getiriyor. İzin kullandırılmadığında Kanun'un 103. maddesi uyarınca kullandırılmayan her işçi için idari para cezası uygulanıyor ve ceza işçi sayısıyla katlanıyor.

Bunun yanında iki mali sonuç daha var. Birincisi, izin alacağı çıkış tarihindeki ücretle hesaplandığı için biriken bakiye her zamla birlikte pahalanıyor. İkincisi, kullanılmayan izin karşılığı bilançoda karşılık ayrılması gereken bir yükümlülük; dönem sonunda bu karşılık ayrılmazsa borç, çıkış ayında tek kalemde gidere düşüyor ve o ayın kârını beklenmedik biçimde eziyor.

Bir de sık atlanan bir kural: ihbar öneli içinde izin kullandırılamıyor. Bildirim süresine rastlayan izin günleri bildirim süresinden sayılmıyor, yani önel süresini izinle geçiştirmek mümkün değil. Çalışan vefat ederse izin alacağı mirasçılarına ödeniyor.

## Çalışırken izin parası istenebilir mi

İstenemez. 4857 sayılı Kanun'un 53. maddesi yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemeyeceğini söylüyor, 59. madde ise ücrete dönüşmeyi yalnızca sözleşmenin sona ermesine bağlıyor. Sözleşme devam ederken izin karşılığı yapılan bir ödeme, Yargıtay uygulamasında izin kullandırılmış sayılmıyor; çalışan çıkışta aynı günleri yeniden talep edebiliyor.

İşveren açısından tek geçerli yol izni fiilen kullandırmak. İzin defterinin ya da izin formlarının imzalı biçimde saklanması ispat yükü işverende olduğu için kritik. Belge yoksa iznin kullandırıldığı iddiası ayakta durmuyor.

Birkaç ayrıntı hesabı doğrudan etkiliyor:

- İzin süresine denk gelen hafta tatili ve genel tatil günleri izinden sayılmaz, izin o kadar uzar (md.56).
- İzin bölünebilir ama bir bölümü on günden az olamaz.
- Talep hâlinde, yol için dört güne kadar ücretsiz izin verilir.
- İzne hak kazanmak için aynı işverene bağlı en az bir yıllık kıdem gerekir, deneme süresi bu bir yılın içindedir.
- Hizmet süresi bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dahil) olanlarda 14, beş yıldan fazla on beş yıldan az olanlarda 20, on beş yıl (dahil) ve daha fazla olanlarda 26 gün izin doğar. On sekiz ve daha küçük yaştaki çalışanlarla elli ve daha yukarı yaştaki çalışanlarda süre 20 günün altına inemez (md.53).

## Zamanaşımı fesihten sonra işlemeye başlar

Yıllık izin ücreti alacağı beş yıllık zamanaşımına tabi ve bu süre fesih tarihinden başlıyor. Çalışma sırasında geçen yıllar zamanaşımını işletmiyor, çünkü alacak henüz doğmuş değil. On beş yıl çalışıp da hiç izin kullanmamış bir çalışan, çıkışından sonraki beş yıl içinde biriken izinlerinin tamamını talep edebiliyor.

Ödemede gecikilirse alacağa faiz işliyor; hangi faiz türünün ve oranın uygulanacağı alacağın niteliğine ve yargı uygulamasına bağlı olduğu için, fesih sonrası uyuşmazlıklarda bunu avukatla netleştirmek gerekiyor.

Bakiye izin günlerinin brüt ve net karşılığını kendi ücretinizle görmek için [yıllık izin ücreti hesaplama](https://poneo.co/hesaplama/yillik-izin-ucreti) aracı kesintileri doğru rejimle uyguluyor. Bordro ile personel özlük kayıtlarını aynı yerde tutan bir ön muhasebe düzeni de biriken izin bakiyesinin çıkışta sürpriz olmasını engelliyor.

Yıllık izin mevzuatının güncel metnine [mevzuat.gov.tr](https://www.mevzuat.gov.tr) üzerinden ulaşabilirsiniz.

## İlgili hesaplama araçları

- [Yıllık İzin Ücreti](https://poneo.co/hesaplama/yillik-izin-ucreti) — Kullanılmayan yıllık izninizin brüt ve net karşılığını hesaplayın; SGK primi ve vergi kesintileriyle birlikte.
- [Yıllık İzin](https://poneo.co/hesaplama/yillik-izin) — Kıdeme göre hak edilen yıllık ücretli izin gününü ve kalan izin bakiyenizi bulun.
- [İşten Çıkış Maliyeti](https://poneo.co/hesaplama/isten-cikis-maliyeti) — Kıdem, ihbar ve kullanılmayan izin ücretini tek tabloda toplayın; çalışanın eline geçecek net ile işverene maliyeti birlikte görün.

## Sık sorulan sorular

### Kullanılmayan yıllık izin ücretinden SGK primi kesilir mi, hangi vergiler uygulanır?

Evet, kesilir. 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesinin (b) bendinde prime esas kazanç dışında sayılan kalemler arasında yıllık izin ücreti yoktur; (c) bendi ise bu istisnalar dışındaki tüm ödemelerin prime esas kazanca tabi olduğunu söyler. Bu yüzden fesihte ödenen kullanılmayan izin ücretinden SGK işçi payı (%14) ile işsizlik sigortası primi (%1) kesilir, kalan tutar kümülatif gelir vergisi matrahına eklenir ve binde 7,59 damga vergisi uygulanır; işveren de işveren payını öder. Kıdem ve ihbar tazminatından ise SGK primi kesilmez.

### İzin ücreti giydirilmiş ücret üzerinden mi hesaplanır?

Hayır, çıplak brüt son ücret üzerinden hesaplanır. Kıdem tazminatında yol, yemek ve düzenli ikramiyeler brüte eklenirken izin ücretinde bu kalemler dikkate alınmaz. İki tazminatın tabanının aynı sanılması bordroda sık rastlanan bir hatadır.

### Kullanılmayan izin ücreti ne zaman zamanaşımına uğrar?

İş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren beş yıl içinde talep edilmelidir. Alacak ancak fesihle doğduğu için zamanaşımı da çalışma sırasında değil fesihten sonra işlemeye başlar. Çalışırken izin hakkının paraya çevrilmesi mümkün değildir.

---

Kaynak: https://poneo.co/blog/yillik-izin-ucreti-sgk-primi-gelir-vergisi-kesintisi
Etiketler: kullanılmayan izin ücretinden sgk primi kesilir mi, izin ücreti prime esas kazanç 5510 80, izin alacağı zamanaşımı 5 yıl, izin ücreti damga vergisi oranı, çalışırken izin parası alınır mı