İlk iki saatin ücretini Adalet Bakanlığı bütçesi karşılıyor. Görüşme iki saati aşarsa yalnızca aşan kısım, aksi kararlaştırılmadıkça taraflar arasında eşit bölünüyor. 2026 tarifesinde ticari uyuşmazlıkta iki taraflı görüşmenin saat ücreti taraf başına 1.500 TL — üç saat süren ve anlaşmayla bitmeyen bir dosyada işletmenin cebinden çıkan tutar 1.500 TL oluyor.
Ticari alacakta bu adım tercihe bağlı değil#
Türk Ticaret Kanunu'nun 5/A maddesi, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, yani ticari davaların bu grubunda arabuluculuğu dava şartı yaptı. Yani tahsil edemediğiniz faturanın davasını açmak istiyorsanız önce arabuluculuk bürosuna başvurmak zorundasınız. Dava şartı yerine getirilmeden açılan dava, esasa girilmeden usulden reddediliyor.
Süreç kısa tutulmuş: arabulucu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde başvuruyu sonuçlandırıyor, zorunlu hâllerde bu süre en fazla iki hafta uzatılabiliyor. Başvuru tarihinden son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar zamanaşımı duruyor ve hak düşürücü süre işlemiyor — vadesi eskimiş alacaklarda bu, tek başına değerli bir sonuç.
Bir yanlış anlamayı burada düzeltmek gerekiyor: icra takibi başlatmak için arabuluculuğa gitmek gerekmiyor. İlamsız takip doğrudan açılabiliyor. Ancak borçlu takibe itiraz eder ve siz itirazın iptali davası açmak isterseniz, o dava da konusu para olan bir ticari dava olduğu için arabuluculuk yeniden karşınıza çıkıyor.
Anlaşmama hâlinde ücret nasıl bölünüyor#
Tarifenin birinci kısmı, anlaşma sağlanamayan görüşmelere saat ücreti uyguluyor. 2026 Yılı Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi 26 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı ve 1 Ocak 2026'da yürürlüğe girdi.
Saat ücreti uyuşmazlığın türüne ve taraf sayısına göre kademeleniyor. Tarifenin ekinde dava şartı ile ihtiyari arabuluculuk için ayrı bir saat tablosu yok; ücret türe bağlı, dava şartı ise yalnızca ilk iki saati kimin ödediğini belirliyor. İki taraflı görüşmede tutar taraf başına, üç ve daha fazla taraflı görüşmede taraf sayısına bakılmaksızın toplam saat ücreti olarak yazılı:
| Uyuşmazlık türü | 2 taraf (taraf başına) | 3 – 5 taraf | 6 – 10 taraf | 11 ve üzeri |
|---|---|---|---|---|
| Ticari uyuşmazlık | 1.500 TL | 3.200 TL | 3.300 TL | 3.400 TL |
| İşçi – işveren | 1.130 TL | 2.460 TL | 2.560 TL | 2.660 TL |
| Kira, komşu hakkı, kat mülkiyeti; ortaklığın giderilmesi | 1.170 TL | 2.540 TL | 2.640 TL | 2.740 TL |
| Aile hukuku, tüketici ve diğer türler | 1.000 TL | 2.200 TL | 2.300 TL | 2.400 TL |
İhtiyari arabuluculukta, yani dava şartı olmayan bir uyuşmazlığı gönüllü olarak arabulucuya taşıdığınızda saat ücreti aynı satırdan geliyor; fark iki saatlik Bakanlık desteğinin devreye girmemesi ve ücretin baştan taraflara ait olması. Aynı ticari uyuşmazlık gönüllü olarak arabulucuya götürülse iki saatlik görüşme için iki taraf toplamda 6.000 TL öder; zorunlu süreçte bu tutarı Bakanlık karşılıyor.
Gaziantep'te ambalaj üreten bir anonim şirketin, İstanbul'daki bir müşteriden 480.000 TL'lik faturayı sekiz aydır tahsil edemediğini varsayalım. Dosya arabuluculuk bürosuna gidiyor, iki taraf katılıyor, görüşme üç saat sürüyor ve anlaşma çıkmıyor.
- İki taraflı ticari görüşmede saat ücreti taraf başına 1.500 TL, yani bir saatin toplam ücreti 3.000,00 TL.
- İlk iki saat: 2 × 3.000 = 6.000,00 TL — tamamı Adalet Bakanlığı bütçesinden.
- Aşan bir saat: 3.000,00 TL, taraflar arasında eşit paylaşılıyor.
- Şirketin ödediği: 1.500,00 TL.
Dava şartı arabuluculukta arabulucunun ayrıca masraf talep edemeyeceği de tarifede yazılı. Yol, kırtasiye, toplantı yeri gibi kalemler için ek fatura kesilemiyor.
Anlaşmak neden daha pahalı#
Tarifenin ikinci kısmı, anlaşma sağlanan ve konusu para olan uyuşmazlıklarda anlaşılan tutar üzerinden kademeli oran uyguluyor. Tek arabulucuda ilk 600.000 TL'lik dilimin oranı %6.
Aynı dosyada taraflar 480.000 TL üzerinde anlaşsaydı:
- 480.000 × 0,06 = 28.800,00 TL arabuluculuk ücreti
- Ticari uyuşmazlıklarda geçerli 13.000 TL'lik taban aşıldığı için oransal tutar uygulanır
- Eşit paylaşımda taraf başına 14.400,00 TL
Anlaşmama 1.500 TL, anlaşma 14.400 TL. İlk bakışta tuhaf görünen bu tablo aslında sistemin mantığını gösteriyor: devlet uzlaşmayı destekliyor ama arabulucunun emeğinin karşılığı sonuç alındığında doğuyor. Karşılaştırma yapılması gereken yer arabuluculuğun iki sonucu değil, anlaşma ile dava arasındaki fark. 480.000 TL'lik bir alacak için açılacak davada nispi karar ve ilam harcı, bilirkişi ücreti, vekalet ücreti ve iki yıla yayılan bir yargılama süresi hesaba katıldığında 14.400 TL ucuz kalıyor. Anlaşma ve anlaşmama senaryolarını kendi alacak tutarınızla karşılaştırmak için arabuluculuk ücreti hesaplama aracı iki yolu da 2026 tarifesine göre veriyor.
Bir ayrıntı daha ücreti doğrudan büyütüyor: birden fazla arabulucu görev yaparsa oranlar yükseliyor. Anlaşma hâlinde ilk 600.000 TL'lik dilim tek arabulucuda %6 iken çoklu görevlendirmede %9'a çıkıyor. Karmaşık dosyalarda taraflar bunu isteyebiliyor, ama maliyeti yarı yarıya artırdığı için kararın bilinçli verilmesi gerekiyor.
Küçük alacakta taban devreye giriyor#
Ticari uyuşmazlıklarda ücret, anlaşma hâlinde 13.000 TL'nin altına inemiyor. Bu tabanın nerede devreye girdiği basit bir bölmeyle bulunuyor: 13.000 / 0,06 = 216.666,67 TL.
Alacak bu tutarın altındaysa oransal hesap tabanın altında kalıyor ve maktu 13.000 TL uygulanıyor. 90.000 TL'lik bir alacakta oransal ücret 5.400 TL çıkıyor ama ödenecek tutar 13.000 TL oluyor; taraf başına 6.500 TL, yani alacağın %7,2'si. Aynı dosyada anlaşma sağlanmasa iki saatlik görüşmenin tamamı Bakanlık bütçesinden karşılanacak ve şirket hiçbir şey ödemeyecekti.
Küçük tutarlı ticari alacaklarda anlaşmanın maliyeti orantısız biçimde artıyor. Bu, anlaşmaktan kaçınmak için bir gerekçe değil — pazarlık masasına oturmadan önce bilinmesi gereken bir sayı. Aynı borçluyla bir ay içinde en az on dosyanız varsa seri uyuşmazlık hükmü devreye giriyor ve ticari uyuşmazlıkta anlaşma ücreti dosya başına 7.500 TL'ye iniyor.
Karşı taraf toplantıya hiç gelmezse#
Uygulamada en sık sorulan soru bu. Davetiye tebliğ ediliyor, borçlu ortaya çıkmıyor ve süreç tek taraflı kapanıyor.
Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesi bu davranışa doğrudan bir yaptırım bağlamış. Geçerli bir mazeret göstermeksizin ilk toplantıya katılmayan taraf, sonradan açılan davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutuluyor ve lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen vekâlet ücretinin yalnızca yarısına hükmediliyor (6325 sayılı Kanun md.18/A-11). Yani borçlu davayı kazansa dahi masrafın bir kısmını üstleniyor.
İki taraf da katılmazsa süreç sona eriyor ve her biri kendi yargılama giderini karşılıyor. Bu hâllerde de iki saatlik ücret Bakanlık bütçesinden ödeniyor; alacaklı işletmenin cebinden hiçbir şey çıkmıyor.
Son tutanağın bir nüshasını saklamak kritik. Dava dilekçesine eklenmesi zorunlu ve karşı tarafın katılmadığı bilgisi tam olarak bu belgeden okunuyor.
Başvuru nereye yapılıyor, süreç nasıl kapanıyor#
Başvuru, uyuşmazlığın konusuna göre yetkili mahkemenin bulunduğu yerdeki adliye arabuluculuk bürosuna yapılıyor (6325 sayılı Kanun md.18/A-4). Büronun bulunmadığı yerlerde görevlendirilen sulh hukuk mahkemesi yazı işleri müdürlüğü aynı işi görüyor. Arabulucu, komisyon listesinden büro tarafından atanıyor; taraflar listede kayıtlı bir arabulucu üzerinde anlaşırsa o kişi görevlendiriliyor.
Süreç dört sonuçtan biriyle kapanıyor ve son tutanağa hangisi olduğu yazılıyor: anlaşma, kısmen anlaşma, anlaşamama, ya da taraflara ulaşılamaması veya toplantıya katılmama nedeniyle görüşme yapılamaması. Ücret rejimi bu sonuca göre değişiyor — kısmen anlaşmada oransal ücret yalnızca anlaşılan tutar üzerinden hesaplanıyor.
Başvuru sırasında dosyaya konulacak belgeler tahsilat sürecini de hızlandırıyor: fatura suretleri, irsaliyeler, cari hesap ekstresi, teyitleşme yazışmaları. Cari hesap dökümünün tarih ve bakiye olarak temiz çıkması, karşı tarafın "böyle bir borcum yok" savunmasını daha ilk toplantıda tüketiyor.
Anlaşırsanız elinizde ne kalıyor#
Anlaşma belgesi, taraflar ile avukatları ve arabulucu tarafından birlikte imzalanmışsa, ticari uyuşmazlıklarda ise kanun avukatlar ile arabulucunun birlikte imzalamasını yeterli saydığı için, icra edilebilirlik şerhi aranmaksızın ilam niteliğinde belge sayılıyor (6325 sayılı Kanun md.18/4). Borçlu ödemezse mahkemeye dönmeden doğrudan icraya konulabiliyor.
Bu, sürecin en somut kazancı. Normal bir icra takibinde borçlu itiraz ederse takip duruyor ve itirazın iptali için yeniden mahkemeye gidiliyor; anlaşma belgesiyle bu yol kapanıyor.
İcra aşamasına geçilirse maliyet kalemleri belli: başvurma harcı 732 TL, ilamsız takipte alacağın binde beşi oranında peşin harç, tahsilat gerçekleştiğinde hacizden önce ödenen tutarlarda %4,55, hacizden sonra satıştan önce %9,1, satış yoluyla tahsilde %11,38 tahsil harcı. Buna alacaklıdan tahsil edilen %2 cezaevi harcı ekleniyor. 480.000 TL'lik bir alacakta ilamsız takibin açılış maliyeti 732 + 2.400 = 3.132 TL. Kalemlerin tamamını görmek için icra masrafı hesaplama sayfası harçları ve vekalet ücretini birlikte topluyor.
Asıl maliyet gecikmenin kendisi#
Arabuluculuk ücreti tartışmasında gözden kaçan şey, alacağın beklediği sürenin faturası. 480.000 TL'lik faturanın sekiz ay boyunca tahsil edilememesi, sadece o dosyada 480.000 × 0,3975 × 240/365 hesabıyla 125.457,53 TL'lik bir faiz alacağına karşılık geliyor — 2026 başında geçerli olan %39,75'lik ticari temerrüt faizi oranıyla.
Mal ve hizmet tedarikinden doğan ticari borçlarda sözleşmede faiz kararlaştırılmamışsa oran daha yüksek: TTK'nın 1530. maddesi uyarınca uygulanan geç ödeme faizi 2026 için %43 ve alacaklı ayrıca asgari 2.020 TL tutarında giderim isteyebiliyor. Aynı dosyada bu oranla hesaplanan faiz 135.715,07 TL'ye çıkıyor.
Bu rakamların yanında 1.500 TL'lik arabuluculuk payı ya da 14.400 TL'lik anlaşma ücreti gürültü seviyesinde kalıyor. Vadeli satışın ve gecikmenin işletmeye yıllık maliyetini, alacaklara bağlanan sermayeyi ve bunu telafi edecek vade farkını görmek için tahsilat gecikme maliyeti hesaplama aracı doğrudan bu soruyu yanıtlıyor.
Alacağın yaşlandıkça değer kaybettiği bir ortamda arabuluculuk, sonuç alınamasa bile hızlı kapanan bir aşama. Vadesi geçmiş faturaların cari hesap üzerinden gün gün izlendiği bir ön muhasebe düzeni — PONEO'da vadesi geçen bakiyeler ayrı bir listede toplandığı için — hangi dosyanın ne zaman bu aşamaya taşınacağını da görünür kılıyor. Arabuluculuk mevzuatının güncel metni için mevzuat.gov.tr başvurulabilecek kaynak.
Mevzuat durumu (9 Ekim 2026): Bu yazı 2026 Yılı Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi'ne (Adalet Bakanlığı Tebliği, RG 26.12.2025 / 33119, 1.1.2026'da yürürlükte) ve eki Arabuluculuk Ücret Tarifesi'nin birinci ve ikinci kısmına, ayrıca 6325 sayılı Kanun'un md.18/4, md.18/A-4, md.18/A-11 ve md.18/A-13 hükümlerine göre hazırlandı. Tebliğ metni, 6325 sayılı Kanun'un konsolide metni ve TTK md.5/A 9 Ekim 2026'da mevzuat.gov.tr ve resmigazete.gov.tr'den yeniden açılıp okundu. Tarifenin eki taranmış görüntü olduğundan saat ücretleri ve oranlar iki ayrı çözünürlükte okunup sayfa görüntüsüyle karşılaştırıldı; okumalar birbiriyle uyuştu, tek fark bir okumadaki bozuk bir karakterdi ve görüntüyle düzeltildi. Yazının önceki sürümünde yer alan, dava şartı için ayrı bir saat ücreti (taraf başına 480 TL) kabul eden satır tarifede bulunmadığı için kaldırıldı.
- arabuluculukta anlaşma olmazsa ücreti kim öder
- dava şartı arabuluculuk ticari alacak
- arabuluculuk ilk 2 saat ücretsiz mi
- anlaşmama halinde arabulucu ücreti
- TTK 5/A dava şartı
