Ticari kazancı basit usulde tespit edilen esnaf ile işletme hesabı esasına göre defter tutanlar için e-Arşiv, 2026'da tutara bağlı bir zorunluluk: 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, e-Arşiv uygulamasına dahil olmayan bu iki grubun faturasını 31 Aralık 2026'ya kadar vergiler dahil toplam tutarı 3.000 TL'yi aştığında e-Arşiv olarak düzenlemeyi şart koşuyor. 1 Ocak 2027'den itibaren tutar sınırı kalkıyor; Tebliğ'in kâğıda izin verdiği istisnai hâller dışında her fatura e-Arşiv oluyor. Bu zorunluluğun başlangıcı 1 Ocak 2026'dan 1 Ocak 2027'ye daha önce bir kez, yılın son gününde ertelendi; Aralık sonunda Resmî Gazete'ye yeniden bakın.

Kısa cevap: e-Arşiv'e kayıtlı olmayan basit usul ve işletme hesabı mükellefinde e-Arşiv, 31 Aralık 2026'ya kadar yalnızca vergiler dahil 3.000 TL'yi aşan faturada, 1 Ocak 2027'den itibaren her faturada zorunlu. O tarihten sonra kâğıt yalnızca Tebliğ'in arıza, mücbir sebep gibi istisnai hâllerinde kalır.
Kaynak ve kontrol: basit usul ve işletme hesabı mükellefleri için 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, IV.2.4.3 (GİB dipnotlu güncel metin); 589 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği (Resmî Gazete 31 Aralık 2025). Son kontrol: 12 Kasım 2026.
Bu yazı belgenin biçimini, yani kâğıt mı e-Arşiv mi sorusunu anlatıyor; fatura mı fiş mi sorusu ayrı, fatura haddi ile e-Arşiv sınırının farkını ayrı bir yazıda anlattık.
Basit usulde e-Arşiv fatura zorunlu mu, kural kimi kapsıyor?#
Kural, e-Arşiv uygulamasına dahil olmayan ve ticari kazancı basit usulde tespit edilen mükellefler ile işletme hesabı esasına göre defter tutanlar için geçerli: 2026'da tutara bağlı, 2027'den itibaren her faturada zorunlu. Basit usulde ticari kazanç, hasılat ile giderler ve satılan malların alış bedelleri arasındaki farktan bulunur (md.46); usulden ancak Gelir Vergisi Kanunu'nun 47 ve 48. maddelerindeki şartları birlikte taşıyanlar yararlanır. Şartlar arasında işinde bilfiil çalışmak, işyeri kirasının kanundaki sınırı aşmaması ve gerçek usulde vergilendirilmemek var; özel şartlar yıllık alım, satış ya da gayri safi iş hasılatı hadleridir. Hadler her yıl yeniden değerleme oranında artırılır (mükerrer md.123) ve 2026 hadlerini 332 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ilan etti; rakamları yazmıyoruz, her Ocak değişiyor.
Vergi Usul Kanunu md.232 de alıcısı tüccar, serbest meslek erbabı, basit usul tüccarı, defter tutan çiftçi ya da vergiden muaf esnaf olan satışlarda tutara bakılmaksızın fatura vermeyi zorunlu kılıyor. İşletme hesabı esası ise ikinci sınıf tüccarların defter tutma esasıdır; ikinci sınıf, birinci sınıf için sayılan hadleri ve koşulları taşımayan tüccarları kapsar (md.176, 178). Basit usuldeki gelir vergisi (mükerrer md.20/A) ve KDV (md.17/4-a) istisnaları vergi istisnasıdır; belgenin kâğıt mı e-Arşiv mi olacağını değiştirmez. Hangi grupta olduğunuzdan emin değilseniz usulünüzü mali müşavirinize ya da vergi dairenize sorun.
3.000 TL sınırı nasıl işliyor?#
e-Arşiv'e kayıtlı olmayan basit usul ve işletme hesabı mükellefinde, 31 Aralık 2026'ya kadar vergiler dahil toplamı 3.000 TL'yi aşan fatura e-Arşiv olmak zorunda; sınır 509 Sıra No.lu Tebliğ'in IV.2.4.3 bölümünde. Metne göre e-Arşiv uygulamasına dahil olmayan mükelleflerce düzenlenecek faturaların, ticari kazançları basit usulde tespit edilen mükellefler ile işletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler açısından 1/1/2025 ila 31/12/2026 tarihleri arasında "vergiler dahil toplam tutarının 3 Bin TL'yi aşması halinde" e-Arşiv olarak, GİB'in e-Belge portalı ya da GİB'in yetkilendirdiği özel entegratör üzerinden düzenlenmesi zorunlu (Tebliğ'in dipnotlu güncel metni).
Tam 3.000 TL'lik fatura kâğıt kesilebilir mi?#
Okumamıza göre evet: Metin "aşması halinde" diyor; tam 3.000,00 TL'lik fatura sınırı aşmıyor, 3.000,01 TL'lik fatura aşıyor. Bu okuma sözcüğe dayanıyor, GİB'in sınır tutarı için yayımlanmış bir örneğini bulamadık. Sitedeki araç da aynı okumayı uyguluyor (bağımsız bir doğrulama değil).
Sınır her faturaya ayrı mı bakıyor, aynı gün kesilenler toplanır mı?#
Okumamıza göre her fatura ayrı değerlendirilir (çıkarım): Tebliğ "vergiler dahil toplam tutarının 3 Bin TL'yi aşması" diyor; metin her bir faturanın toplam tutarından söz ediyor gibi okunuyor, ama "fatura başına" diye açık bir cümle yok ve GİB'in güncel bir açıklamasını bulamadık. Aynı gün aynı kişilere düzenlenen faturaları topluca değerlendiren eski fıkra 573 sayılı Tebliğle kaldırıldı, dipnotlu metinde "mülga" görünüyor. GİB'in sitesindeki 2019 tarihli sık sorulan sorular belgesi ise eski kuralı hâlâ anlatıyor; güncel metni esas alın. Aynı satışı yalnızca kâğıt kesebilmek için yapay biçimde birkaç faturaya bölmek resmî bir açıklamayla güvence altında değil; riski mükellef taşır, kararsızsanız müşavirinize sorun.
Basit usulde vergiler dahil tutar KDV'yi içerir mi?#
Basit usul esnafında pratikte hayır (çıkarım): 509 Sıra No.lu Tebliğ "vergiler dahil" diyor, ama KDV Kanunu md.17/4-a, kazançları basit usulde tespit edilen mükelleflerin teslim ve hizmetlerini KDV'den istisna ediyor; KDV Genel Uygulama Tebliği (II/F-4.2) de bu işlemlerle ilgili belgelerde KDV gösterilmemesini ve "KDV dâhildir" şerhi yazılmamasını söylüyor. Bu yüzden basit usul esnafının faturasında vergiler dahil toplam işlemin bedelinin kendisi olur. İşletme hesabı esasındaki mükellef bu istisna listesinde yok; KDV'li bir satış yapıyorsa sınıra KDV dahil toplamla bakar (Tebliğ'in ifadesinden çıkarım). İstisna kapsamındaki bir faturanın portalda hangi KDV ya da istisna seçeneğiyle düzenleneceğini resmî bir kaynakta bulamadık; ilk faturadan önce müşavirinize sorun.
Gün sonunda tek fatura düzenleyen basit usul esnafı ne yapar?#
Basit usuldeki esnaf belge vermediği günlük hasılat için gün sonunda tek fatura düzenleyebiliyor; 332 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği (md.5) bu uygulamanın 31/12/2026'ya kadar süreceğini söylüyor, 2027'yi kapsayan bir düzenleme yazının hazırlandığı tarihte yok. Bu faturanın toplamı 3.000 TL'yi aşarsa e-Arşiv gerekip gerekmediğini 509 Sıra No.lu Tebliğ ya da GİB açıklamıyor; karar vermeden önce müşavirinize sorun.
3.000 TL'lik sınır 31 Aralık 2026'da bitince ne değişiyor?#
e-Arşiv uygulamasına dahil olmayan basit usul ve işletme hesabı mükellefi için:
| Konu | 31 Aralık 2026'ya kadar | 1 Ocak 2027'den itibaren |
|---|---|---|
| e-Arşiv ne zaman zorunlu? | Vergiler dahil toplamı 3.000 TL'yi aşan faturada | Tutara bakılmaksızın her faturada |
| Kâğıt fatura | Sınırı aşmayan faturada düzenlenebilir | Yalnızca Tebliğ'in V.7 ve VIII. bölümlerindeki istisnai hâllerde |
e-Arşiv gereken faturayı kâğıt düzenlemenin bedeli (V.7 ve VIII hâlleri hariç), VUK md.353'teki özel usulsüzlük cezası: Tebliğ onu her kâğıt fatura için ayrı ayrı, faturayı düzenleyene ve nihai tüketici dışındaki vergi mükellefi alıcıya uyguluyor. Ceza tutarı her yıl yeniden değerlenir; güncelini özel usulsüzlük cezası aracında görebilirsiniz.
Takvim iki tebliğin sonucu. 573 sayılı Tebliğ (Resmî Gazete, 12 Kasım 2024) IV.2.4.3'ün ilk fıkrasındaki 5 Bin TL'lik düzeni 2025 için 3 Bin TL'ye, 1 Ocak 2026'dan itibaren tutara bakılmaksızın uygulamaya çevirdi. 589 sayılı Tebliğ (Resmî Gazete, 31 Aralık 2025) basit usul ve işletme hesabı grubu için iki parantez ekledi: 3.000 TL'lik sınır 31/12/2026'ya, tutardan bağımsız zorunluluk 1/1/2027'ye kaydı. Metin yalnızca bu iki grubu sayıyor; diğer mükellefler için tutara bakılmaksızın kural 1 Ocak 2026'da başlamıştı.
Tarih değişebilir mi? Evet; 589, yılın son günü yayımlanıp aynı gün yürürlüğe girdi ve 1 Ocak 2027 tarihi de son anda yeniden değişebilir. 31 Aralık 2025 ile 9 Kasım 2026 arasındaki Resmî Gazete günlük indekslerini taradık (örnek: 31 Aralık 2025, 5. mükerrer indeks) ve 509'u değiştiren başka bir tebliğ görmedik.
Teslim 2026'da, fatura 2027'de olursa hangi kural geçerli?#
Büyük olasılıkla fatura düzenleme günü ölçüt olur, ama bu bir çıkarım: 509 Sıra No.lu Tebliğ "düzenlenecek faturaların" diyor. 573'ün geçiş hükmü teslim ve hizmet tarihine bağlanmıştı, 589'un böyle bir hükmü yok ve GİB'in konuya dair bir açıklamasını bulamadık. Fatura kural olarak teslimden itibaren en geç yedi gün içinde düzenlenir (VUK md.231/5). Yılın son günlerindeki işlerde kâğıt hakkına dayanmak yerine faturayı 2026'da e-Arşiv olarak kesmek bu belirsizliği ortadan kaldırır.
Hangi durumda hâlâ kâğıt fatura düzenlenebilir?#
İki ayrı şeyi karıştırmayın. 31 Aralık 2026'ya kadar süren 3.000 TL'lik kâğıt hakkı IV.2.4.3'ün kendi metninden doğuyor ve o tarihte bitiyor. 1 Ocak 2027'den sonra kalan kâğıt ise Tebliğ'in V.7 ve VIII. bölümlerindeki istisnai durumlardan ibaret; bu hâller 2026'da da geçerli, yani 3.000 TL'yi aşan faturada da bu koşullarda kâğıt düzenlenebilir. V.7 şunları sayıyor:
- Kamu sistemlerinde arıza: GİB'in ve e-Belge uygulamalarına taraf diğer kamu kurumlarının sistemlerinde arıza, kesinti ve bakım.
- Mükellefin ya da özel entegratörün sisteminde arıza: arıza, kesinti ve planlı bakım; ispat veya tevsik şartıyla, planlı bakımda yazılı bildirimdeki süreyle sınırlı.
- Mali mühür ya da e-imza aracı: aracın arızalanması veya çalınması; yeni araç temin edilene kadar, ispat veya tevsik şartıyla. Portalı kullanıcı kodu ve şifreyle kullanan mükellef bu araçları kullanmaz.
- İzin duyurusu: Bakanlığın ya da GİB'in kâğıt düzenlemeye izin veren genel tebliğ, sirküler, kılavuz veya duyurusu.
- Mücbir sebep: VUK md.13'teki mücbir sebepler; md.373 gereği ceza kesilmez, sebep açık değilse tevsik ve ispat gerekir.
Bu hâllerden ilk dördü nedeniyle kâğıt düzenlenirse, kanunen düzenlenmesi gereken süre geçirilmemek kaydıyla özel usulsüzlük cezası kesilmez; mücbir sebepte ayrıca md.373 uygulanır; mükelleften kaynaklanan diğer nedenler kapsama girmez. VIII. bölüm de matbu belgeyle düzenlemeyi istisnai sayıyor: e-Belge düzenleme yetkisi bulunan mükelleflerin arıza ya da mücbir sebep durumları için yeterli miktarda matbu belge bulundurması zorunlu; belge düzenlemeye başlamadan önce GİB'e tevsik edici belgelerle yazılı bilgi verilmesi ve durumun süreklilik arz etmemesi gerekiyor. Ani bir kesintide önceden bildirim şartının nasıl işleyeceğini metin açıklamıyor. Aynı işlem için e-Belge ve kâğıt belgeden yalnızca biri düzenlenir (VIII); aynı satışa ikisini birden kesmeyin. Kâğıda dönme ihtimaliniz varsa koçanlarınızı atmayın.
Aynı satış iki tarihte nasıl değişir? Hesaplı örnek#
Sonuçlar, sitedeki fatura düzenleme haddi aracının kural motorunun belirtilen günler için verdiği çıktıdır; araç bugünün tarihine bakar ve 1 Ocak 2027'den sonra Ocak sütunuyla aynı sonucu gösterir. Satıcı e-Fatura ve e-Arşiv'e kayıtlı değil, tutarlar vergiler dahil; alıcı e-Fatura sistemine kayıtlı olmayan bir vergi mükellefi olduğundan tutara bakılmaksızın fatura düzenlenir (VUK md.232).
| Satıcı | Vergiler dahil tutar | 15 Aralık 2026 | 15 Ocak 2027 |
|---|---|---|---|
| Basit usul | 2.500 TL | Kâğıt fatura ya da e-Arşiv | e-Arşiv, kâğıt düzenlenemez |
| İşletme hesabı | 2.500 TL | Kâğıt fatura ya da e-Arşiv | e-Arşiv, kâğıt düzenlenemez |
Satış aynı, gün farklı. "Kâğıt düzenlenemez", V.7 ve VIII. bölümlerdeki hâller dışında demek. Bilanço esasındaki bir mükellef için aynı 2.500 TL'lik fatura 15 Aralık 2026'da bile e-Arşiv: kâğıt hakkı yok.
Sınırın iki yanı ve sınır günleri (basit usul; alıcı vergi mükellefi; teslim ve fatura günü aynı):
| Vergiler dahil tutar | Teslim ve fatura günü | Belge |
|---|---|---|
| 3.000,00 TL | 15 Aralık 2026 | Kâğıt fatura ya da e-Arşiv |
| 3.000,01 TL | 15 Aralık 2026 | e-Arşiv zorunlu |
| 2.500 TL | 31 Aralık 2026 | Kâğıt fatura ya da e-Arşiv |
| 2.500 TL | 1 Ocak 2027 | e-Arşiv zorunlu |
| 3.000 TL | 1 Ocak 2027 | e-Arşiv zorunlu |
Yalnızca ilk satır "aşması" sözcüğünün okumasına dayanıyor (çıkarım); diğerleri teslim ve fatura günü aynıysa metinden doğrudan çıkıyor, ikisi ayrışırsa yukarıdaki çıkarıma bağlı. Alıcı nihai tüketiciyse önce fatura gerekip gerekmediğine bakılır: basit usuldeki satıcı için 15 Aralık 2026'da 2.500 TL'lik satışta müşteri fatura istemediyse perakende satış fişi ya da ÖKC fişi yeter; fatura isterse kâğıt fatura ya da e-Arşiv düzenlenir.
e-Arşiv'e nasıl başlanır?#
509 Sıra No.lu Tebliğ e-Belge uygulamalarından yararlanmanın üç yolunu sayıyor: GİB'in e-Belge portalı, GİB'in yetkilendirdiği özel entegratörlerin sistemleri ve doğrudan entegrasyon (V.1); ayrıntısı e-Arşiv fatura sayfasında. GİB belgeleri portal için iki durumu ayrı anlatıyor; karıştırmayın:
- e-Fatura ve e-Arşiv'e kayıtlı olmayan mükellef. GİB'in 13 Aralık 2019 duyurusu, 2019 tarihli sık sorulan soruları ve Temmuz 2021 tarihli portal kılavuzu, IV.2.4.3 kapsamındaki mükellefin ayrı bir başvuru yapmadan portalı İnteraktif Vergi Dairesi kullanıcı kodu ve şifresiyle kullanacağını, mali mühür ya da e-imza gerekmediğini söylüyor; kodu ve şifresi olmayan ivd.gib.gov.tr'den kayıt oluşturup alabiliyor. Aralık'ta portala bir kez girip kodunuzun çalıştığını görün. Portalın giriş ekranı da (9 Kasım 2026'da okuduk) aynı kod ve şifreyi istiyor. Üç belge de eski 5.000 ve 30.000 TL'lik sınırlara göre yazıldı; 2026-2027 için bu grubu açıkça anan güncel bir GİB kılavuzu bulamadık.
- e-Arşiv'e kayıtlı kullanıcı olmak isteyen. Tebliğ'in V.1.4 maddesi ve GİB'in Mayıs 2026 tarihli Başvuru Kılavuzu (sürüm 1.8) başvuru yapılmasını ve GİB'in kullanıcı hesabını tanımlamasını anlatıyor; kılavuz, önce e-Fatura uygulamasına kayıtlı olunmasını (Tebliğ IV.2.2 de IV.2.4 kapsamı dışındaki gönüllü katılım için aynı önkoşulu koyar) ve elektronik imza aracının (tüzel kişiler için mali mühür, gerçek kişiler için nitelikli elektronik sertifika ya da mali mühür) edinilmesini istiyor. Kayıtlı kullanıcı olunca kâğıt hakkı, Tebliğ IV.2.1 ve VIII uyarınca kısa bir geçişten sonra biter.
Tebliğ VI, düzenlediğiniz e-Arşiv'i kâğıda basarak değil kendi elektronik ortamınızda saklamanızı ve istendiğinde ibraz etmenizi istiyor; müşteri isterse ona kâğıt çıktı verebilirsiniz (IV.2.1). GİB'in 2019 sık sorulan soruları portalda kesilenlerin GİB'de yasal saklama süresince tutulacağını söylüyor, ama yükümlülük sizde; dosyaları kendi ortamınıza da indirin. Aralık hazırlığı için kâğıt fatura dönemi yazısına bakın; bu yazı ekran adımlarını anlatmıyor, arayüz değişebilir.
PONEO'da e-Arşiv'i LITE'ta GİB portalı üzerinden, PRO'da aynı panelden kesersiniz; kestiğiniz faturalar gelen belgeleriniz ve giderlerinizle aynı panelde durur, müşaviriniz de aynı kayıtlara kendi panelinden bakar. Paketlerin farkı Şahıs şirketi ön muhasebe programı sayfasında. Yılın geri kalan e-Dönüşüm tarihleri ve GİB'in 5 Kasım 2026 e-Arşiv test duyurusu için yıl sonu takvimine, basit usul esnafının e-Tebligat kapsamı sorusu için e-Tebligat yazısına bakabilirsiniz.
Mevzuat durumu (9 Kasım 2026 itibarıyla): Bu yazı 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği'nin GİB'deki dipnotlu güncel metninin IV.2.1, IV.2.2, IV.2.4.3, V.1, V.7, VI ve VIII. bölümlerinden, Resmî Gazete'deki 573, 589 ve 332 sayılı tebliğlerden, ilgili kanunlardan ve aşağıda sıralanan GİB belgelerinden okundu; taranmış 589 ve 332 görüntü okumayla alınıp 589 GİB'in PDF'iyle karşılaştırıldı. "Fatura başına" okuması, 3.000,00 TL'nin sınırı aşmaması ve teslim ile fatura tarihi ayrımı metinden çıkarım olduğu için yazıda öyle işaretlendi. Yazı, Aralık'ın son günlerinde Resmî Gazete ve GİB duyuruları yeniden okunarak ve 1 Ocak 2027'den sonra güncellenir. Hukuki ya da mali danışmanlık yerine geçmez; kararınız için vergi dairenize ya da mali müşavirinize danışın.
Kaynaklar#
- 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, GİB dipnotlu güncel metin: IV.2.1, IV.2.2, IV.2.4.3, V.1, V.7, VI ve VIII.
- 589 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, Resmî Gazete 31 Aralık 2025, sayı 33124 (5. mükerrer): md.1 ve 2.
- 573 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, Resmî Gazete 12 Kasım 2024, sayı 32720: md.2 ve 20.
- 213 sayılı Vergi Usul Kanunu: md.13, 176, 178, 231, 232, 233, 353, 373 ve mükerrer 414.
- 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu: md.46, 47, 48, mükerrer 20/A ve mükerrer 123.
- 332 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği, Resmî Gazete 31 Aralık 2025, sayı 33124 (5. mükerrer): 2026 hadleri (md.3) ve gün sonu tek fatura uygulaması (md.5).
- 3065 sayılı KDV Kanunu: md.17/4-a. KDV Genel Uygulama Tebliği: II/F-4.2.
- GİB: e-Arşiv Fatura Hakkında Duyuru, 13 Aralık 2019, e-Arşiv Başvuru Kılavuzu, sürüm 1.8, Mayıs 2026, 509 Sıra No.lu Tebliğ sık sorulan sorular, 2019, portal düzenleme kılavuzu, sürüm 1.1, Temmuz 2021, e-Arşiv Portal giriş ekranı ve 5 Kasım 2026 duyurusu.
- Resmî Gazete günlük indeksleri, 31 Aralık 2025 ile 9 Kasım 2026 arası tarama: örnek indeks, 31 Aralık 2025, 5. mükerrer.
- basit usulde e-arşiv fatura
- e-arşiv fatura limiti
- basit usul kâğıt fatura
- işletme hesabı e-arşiv fatura
- 1 ocak 2027 e-arşiv zorunluluğu
- kâğıt fatura istisnası
- basit usul fatura kdv
e-Fatura ve e-Arşiv aynı panelde: PRO'da e-Fatura entegratör hattından kesilip gönderilir, tedarikçiden gelen e-Faturalar da aynı yerden yönetilir; e-Arşiv aynı panelden düzenlenir.
Sık sorulanlar
Yazılar, rehberler ve hesaplama sonuçları bilgilendirme amaçlıdır; mali, hukuki ya da yatırım danışmanlığı yerine geçmez. Beyanname, bordro ya da bağlayıcı bir karar öncesinde mali müşavirinize danışın. Hata mı gördünüz? Doğru bilgiyi kaynağıyla birlikte bize yazın. İçeriklerimizi nasıl hazırlıyoruz?
