İskonto, Zam ve İç İskonto Hesaplama
Kademeli iskonto, zam ve iç iskonto — üçü de aynı sayfada. Net tutarı, efektif oranı ve KDV'li genel toplamı görün; indirimli fiyattan liste fiyatını geri hesaplayın.
Son güncelleme:
Kademeli iskonto çarpımsaldır. %10 + %5, %15 etmez — kalan tutar üzerinden işlediği için %14,5 eder. Tedarikçi listelerinde “%20+%10+%5” gibi yazılan iskontoları toplayarak hesaplamak, marjınızı olduğundan düşük gösterir.
Fiyat listelerinizi ve iskonto kademelerini panelde tutunİskonto faturada ayrı satır olarak gösterilir ve KDV matrahını düşürür.Üç mod: iskonto, zam, iç iskonto
Aynı çarpımsal mantık üç farklı yönde çalışır ve üçü de sık gerekir:
- İskonto — liste fiyatından kademeli indirim. “%20+%10 iskontolu net kaç?”
- Zam — mevcut fiyata kademeli artış. Yeni yıl fiyat listesi çıkarırken kullanılır.
- İç iskonto — elinizde indirimli tutar var, liste fiyatını geri buluyorsunuz. “8.000'e sattım, %20 iskonto vermiştim, listem neydi?”
İç iskontoda sık yapılan bir hata, indirimli tutarı çarpmaktır: 8.000 × 1,20 = 9.600 yanlıştır. Doğrusu bölmektir: 8.000 ÷ 0,80 = 10.000 ₺. Aynı hata zam-iskonto simetrisinde de görülür — %20 indirimi geri almak için %20 değil, %25 zam gerekir.
Kademeli iskonto toplanmaz, çarpılır
“%10 + %5 iskonto” %15 etmez. İkinci iskonto, birincisi düşüldükten sonra kalan tutar üzerinden işler: 1.000 ₺ liste fiyatı önce 900'e, sonra 855'e iner. Efektif iskonto %14,5'tir. Fark küçük görünür ama yüksek hacimde ciddi tutarlara ulaşır ve tedarikçiyle mutabakatta uyuşmazlık yaratır.
İskonto KDV matrahını düşürür
İskonto, satış bedelini azaltan bir unsurdur; faturada gösterilen ve ticari teamüllere uygun miktardaki iskontolar matraha dahil değildir (KDV Kanunu md.25/a), bu nedenle KDV iskonto sonrası tutar üzerinden hesaplanır. Faturada iskonto ayrı satır olarak gösterilir. KDV hesaplandıktan sonra iskonto uygulamak matrahı şişirir ve fazla vergi beyan etmenize yol açar.
İskonto mu, vade mi?
Peşin ödeme karşılığı verilen iskonto çoğu zaman vadeli satışın finansman maliyetinden ucuzdur. Vermeyi düşündüğünüz iskonto oranını, aynı vadeyi finanse etmenin maliyetiyle karşılaştırın; vade farkı hesaplayıcısı bu karşılaştırmayı kolaylaştırır.
Örnek hesaplama
| Örnek girdiler | |
|---|---|
| Liste fiyatı (KDV hariç) | 25.000,00 ₺ |
| 1. iskonto | %20 |
| 2. iskonto | %10 |
| KDV oranı | %20 |
| Hesap sonucu | |
| 1. iskonto (%20) | − 5.000,00 ₺ · kalan 20.000,00 ₺ |
| 2. iskonto (%10) | − 2.000,00 ₺ · kalan 18.000,00 ₺ |
| Toplam iskonto | 7.000,00 ₺ |
| Efektif iskonto oranı | %28 |
| Oranlar toplansaydı (%30) net tutar | 17.500,00 ₺ (yanlış) |
| Net tutar | 18.000,00 ₺ |
| KDV (%20) | 3.600,00 ₺ |
| Genel toplam | 21.600,00 ₺ |
| İç iskonto ile geri hesap | 18.000,00 ₺ indirimli tutardan liste 25.000,00 ₺ |
Bu bir örnektir; rakamlar varsayımsaldır. İskontolar toplanmadığı için efektif oran %28 çıkar ve net tutar, oranların düz toplamıyla bulunandan 500,00 ₺ yüksektir. Son satır ters yönü gösterir: aynı iki iskontoyla indirimli tutardan liste fiyatı geri bulunur.
Sık yapılan hatalar
- KDV dahil etiketi liste fiyatı olarak girmek. Araç KDV hariç liste fiyatı ister ve KDV'yi iskontolu net tutarın üzerine kendisi ekler. KDV dahil 30.000,00 ₺'yi liste diye girerseniz KDV ikinci kez eklenir: genel toplam doğru 21.600,00 ₺ yerine 25.920,00 ₺ görünür. KDV'li fiyatı önce 1,2 değerine bölerek KDV hariç tutara çevirin.
- Zam ile iskontoyu tek modda art arda denemek. Üç kademe aynı yönde çalışır; "önce zam, sonra iskonto" tek ekranda girilmez. Önce Zam modunda yeni fiyatı bulun, çıkan tutarı İskonto modunda liste fiyatı olarak girin. Örnekte liste %5 zamlanınca 26.250,00 ₺ olur; aynı iki iskonto bu tutara uygulanınca net 18.900,00 ₺ çıkar.
- İç iskontoda kademelerin hepsini girmemek. Liste fiyatını geri bulmak için tedarikçinin verdiği tüm kademeler girilmelidir. Örnekte indirimli 18.000,00 ₺ için iki kademe 25.000,00 ₺ liste fiyatını verir; yalnızca ilk kademe (%20) girilirse 22.500,00 ₺ görünür ve liste fiyatı 2.500,00 ₺ eksik kalır.
- KDV oranını varsayılan değerde bırakmak. Araç genel oranla (%20) başlar. İndirimli oranlı (%10) bir üründe oranı seçmezseniz KDV ve genel toplam yanlış çıkar: örnekteki 18.000,00 ₺ net tutarda doğru genel toplam 19.800,00 ₺ iken varsayılan oran 21.600,00 ₺ gösterir. Faturadaki KDV oranını her hesapta seçin.
Bu aracın kullandığı mevzuat parametreleri
Değerler hesaplayıcının okuduğu tek kaynaktan geliyor; aracın sonucu ile aşağıdaki tablo ayrışamaz. Ham metin sürümü
KDV oranları
| Değer | Not |
|---|---|
| %20 | Genel oran |
| %10 | İndirimli oran (gıda, konaklama, bazı hizmetler…) |
| %1 | Temel gıda, gazete-dergi, bazı tarım ürünleri… |
Dayanak: 2007/13033 s. BKK (Mal ve Hizmetlere Uygulanacak KDV Oranlarının Tespitine İlişkin Karar) · Yürürlük: Karar RG 30.12.2007 / 26742, Karar 24/12/2007-2007/13033; oranlar 7346 s. CB Kararı ile, Yürürlük 10/07/2023 Resmî metin
İlgili hesaplama araçları
Farklı fiyatlardan alınan stok partilerinin ortalama birim maliyetini ve kalan stok değerini çıkarın.
HesaplaTicariPazaryeri KârlılıkKomisyon, kargo, iade ve reklamdan sonra pazaryeri satışından gerçekte ne kazandığınızı görün.
HesaplaTicariDesi HesaplamaKoli ölçülerinden desiyi hesaplayın; kargo ücretine hangi değerin esas alınacağını görün.
HesaplaTicariVade HesaplamaÇek ve senet vadesi, teslim taahhüdü ve yasal süreleri hesaplayın; tatile denk gelen son gün otomatik ötelenir.
Hesapla